Nhưng sự thật là, đời không vận hành như vậy. Cơ hội không dành cho người chờ đủ điều kiện, mà cho người biết bắt đầu trước. Rất nhiều bạn nói: “Khi nào có đủ điều kiện, em sẽ bung hết mình.” Nhưng cuộc sống không trả công cho những câu “khi nào”, “sẽ”, hay “em định…”. Nó chỉ quan sát, âm thầm và trao phần thưởng cho người nào tự bật công tắc của chính mình.
Tôi nói điều này không phải vì tôi đã từng thành công, mà vì tôi đã từng y như các bạn. Những ngày đầu bước vào nghề luật, tôi không có người hướng dẫn, không có ai truyền lửa, không ai động viên. Tôi làm việc trong im lặng. Có đêm tôi thức đến 2-3 giờ sáng, chỉ để kiểm tra lại một hợp đồng đã soát cả chục lần, hay rà lại từng mốc thời gian trong hồ sơ một vụ án nhỏ. Không phải vì ai yêu cầu, mà vì tôi chưa thấy yên tâm. Không ai khen. Không ai bảo “em làm tốt”. Chỉ có mình với những nghi ngờ, với sự cầu toàn non trẻ, và một nỗi sợ rất thực: nếu mình làm sai, thì hậu quả không chỉ là lỗi kỹ thuật, mà có thể là vận mệnh một con người, một doanh nghiệp, một gia đình.
Những trải nghiệm đó không rực rỡ, nhưng rất thật. Và rồi, tôi hiểu ra một điều, giản dị nhưng quan trọng: nếu mình không bật được công tắc của chính mình, thì cũng chẳng ai soi đèn giúp mình cả.
Từ đó, tôi luôn nói với các cộng sự trẻ ở TAT: “Em phải nở trước, rồi nắng mới ghé. Còn nếu em cứ mãi là nụ hoa co ro trong bóng râm, thì nắng dù có về – cũng chỉ lướt qua.” Tôi không đòi hỏi ai phải giỏi ngay. Tôi chỉ cần thấy sự nghiêm túc, sự bền bỉ, sự không buông tay khi chưa làm hết sức. Có thể ban đầu chưa làm đúng, chưa hay. Nhưng nếu không tự bắt đầu, thì sẽ mãi mãi dừng lại ở trạng thái “có tiềm năng”. Trong nghề luật và trong đời, không ai chấm công cho năng lực tiềm ẩn. Chỉ có hành động, dù nhỏ, mới tạo ra bước tiến.
Tôi biết, có người bảo tôi khắt khe. Nhưng tôi luôn nghĩ mình vẫn còn nhẹ hơn cuộc đời rất nhiều. Ngoài kia không ai dỗ dành, không ai kèm cặp từng chút. Cái gọi là “đủ nắng”, thực ra chỉ đến sau khi mình đã dũng cảm bung ra, dù trong mưa gió, dù trong hoài nghi. Đẹp nhất, không phải là đóa hoa bung nở rực rỡ trong nắng sớm, mà là một nụ hoa nhỏ, không ai để ý, vẫn chọn bật nở giữa những ngày u ám và chính nó đã gọi nắng về.
Nếu bạn đang ở trong bóng râm của chính mình, đang chờ một lời công nhận, một điều kiện hoàn hảo, thì hãy nở trước đi. Không cần nở rộ, chỉ cần nở, rồi nắng sẽ về.
Viết trong một chiều mưa, gửi những người trẻ đang đứng chờ điều kiện đủ.